Orient Express: Amman

Orient Express II

Naar Jeruzalem v.v. (1994)

25 jaar geleden: 1994 – 2019.


Vandaag is het 7 juli 1994. Deze nacht sliep ik op het dak van Ho­tel Rami in Am­man, de hoofd­stad van Jor­da­nië. Ik ben daar sa­men met mijn reis­ge­no­ten Iris en Kim. Ik klaag over mug­gen­be­ten. We krij­gen van­daag toe­stem­ming van het Jor­daans Mi­ni­ste­rie van Bin­nen­land­se Zaken om de West­bank (Wes­te­lij­ke Jor­daan­oever) te be­zoe­ken. Een man spreekt mij aan en wil van al­les we­ten over het Ne­der­lands drugs­be­leid. Ook ver­telt hij dat in het Wes­ten islam is, maar geen mos­lims en dat in de Ara­bi­sche we­reld mos­lims zijn, maar dat er geen islam is! De be­doeïen, die ons gis­te­ren be­loof­de om van­daag met ons naar een res­tau­rant te gaan, doet dat niet, maar hij komt wel.

– – – –

1.) De na­men Iris en Kim zijn om pri­va­cy­re­de­nen ge­fin­geerd.
2.) Wij alle drie, zowel Iris, Kim en ik, stu­de­ren Ara­bi­sche Taal en Let­ter­kun­de aan de Uni­ver­si­teit Leiden. Bei­de jonge vrou­wen (ik noem hen in dit ver­slag soms ‘de meisjes’) zijn voor­aan in de twin­tig. Ik ben 43 jaar oud. Ik ben een laat­bloeier!
3.) Ik reis zon­der ca­me­ra, daar­om plaats ik bij al­le in­te­res­san­te oor­den een link naar de fo­to’s in Goog­le Maps.
4.) Dit reis­ver­slag komt uit mijn dag­boek 1994 en is mijn in­ter­pre­ta­tie van de wer­ke­lijk­heid.
5.) De munteenheid in Jor­da­nië is de Jor­daan­se Di­nar (JD.) en de wis­sel­koers is: 1 JD. = f. 2,76. (€ 1,94 in 2018.)


Donderdag, 7 juli 1994

Dag 12 / 72: Amman.
De ellenlange azaan*1, met uit­brei­din­gen, stoort me in mijn slaap. Hotel Rami ligt im­mers vlak­bij de Hoes­sein mos­kee. Ik sta om 7.30 uur, nog moe, op en neem een douche.

Muggenbeten

Sinds Damascus zit ik ‘onder’ de muggenbeten. Twee jaar ge­le­den al ver­tel­de de ei­ge­naar van een ho­tel in Hama, Syrië, waar ik ver­bleef, dat Ho­tel al-Rabie daar be­rucht voor is, van­we­ge het wa­ter in de fon­tein en het vele groen. Dat trekt als­maar mug­gen aan.
Veel mug­gen­be­ten zit­ten op het on­ge­kleurd vel (dat nor­maal on­der mijn kle­ding zit), maar er zit­ten ook beten op mijn blote on­der­ar­men.

Permissie

Tegen 8.30 uur gaan we op pad: brood en banaan kopen. Kaas heb ik nog.
Voor een Travellercheque van 50 US$ krijg ik hier in Amman 34 JD.
We gaan met een taxi naar het Ar­cheo­lo­gisch Mu­seum waar Iris de in­houd gaat be­kij­ken. Kim en ik wan­de­len een eind te­rug naar een kof­fie­huis om er thee te drin­ken.
Later gaan we bij het museum in de scha­duw op Iris zit­ten wach­ten. Daar­na gaan we op weg naar het Mi­ni­ste­rie van Bin­nen­land­se Za­ken. We hebben niet veel tijd meer, maar Iris neemt het er nog even van en ver­dwijnt op een wei­de met oude ste­nen.
Om 12.30 uur krij­gen we on­ze toe­stem­ming voor de West­bank. We blij­ven nog in een na­bu­rig koel win­kel­cen­trum han­gen, waar we zo­iets als een milk­shake ge­brui­ken en we gaan naar een boek­han­del met veel re­li­gi­eu­ze boe­ken. Ook boe­ken met de tekst en de mu­ziek van lied­jes van be­ken­de (Ara­bi­sche) zan­gers en zan­ge­res­sen.
Met een taxi gaan we naar Wast al-balad: het stads­cen­trum. Iris gaat wat on­der­ne­men. Kim en ik gaan op een ter­ras­je in het park zit­ten. (Ik at eerst er­gens an­ders (eigen) brood met kaas en ba­naan.)
Vanaf het terras zie ik een zwar­te vrouw met hoofd­doek. Zij draagt een zeer strak­ke leg­ging, zoals leg­gings ge­woon­lijk zeer strak zijn. Haar kruis is maar nau­we­lijks be­dekt door een open­han­gend jasje! (Over is­la­mi­ti­sche kuis­heid ge­spro­ken, zie hier be­ne­den.)
We blijven zitten van circa 15.00 uur tot rond 18.00 uur.

Geen samenwerking, slecht rivaliteit

Gisteren zagen we een man voortdurend met een hand­naai­ma­chi­ne spe­len, nu komt hij met een smoes naar me toe: “Sor­ry Sir, here I ha­ve an ar­ticle in a ma­ga­zine that might in­te­rest you.” Het ar­ti­kel gaat over de ijs­tijd en ar­cheo­lo­gie.
Ik nodig hem uit om naast mij te ko­men zit­ten (naast een vrouw (Kim) zit­ten is im­mers on­fat­soen­lijk in is­la­mi­ti­sche con­text) en ver­vol­gens heb­ben we een in­te­res­sant ge­sprek dat min­stens an­der­half uur duurt, over twee on­der­wer­pen. (Hij is Ira­kees en bio­che­mi­cus.)
Hij vraagt naar het drugs­be­leid in Ne­der­land en ik ver­de­dig on­ze po­li­tiek en stel zelfs voor om drugs vol­le­dig vrij te ge­ven. Het ne­ga­tie­ve ef­fect van die vrij­heid kan ver­sla­ving zijn. (Maar het ne­ga­tie­ve ef­fect van mes­sen is dat je er iemand mee dood kan ste­ken: dat zeg ik niet, maar mijn re­de­ne­ring komt er wel op neer.) Als we drugs blij­ven be­per­ken heeft dat gro­te cri­mi­na­li­teit tot ge­volg en be­per­king van de vrij­heid, om­dat al­les en ieder­een dan ge­con­tro­leerd moet worden.
Een­ieder is vrij om te ne­men wat hij of zij wil, daar­mee kan je de vrijheid van an­de­ren niet be­per­ken. Al­tijd dat ge-be­scherm van in­di­vi­du­en! Het aan­tal drugs­doden (hij spreekt over 2.000 per jaar.) valt in het niet bij het aan­tal do­den van ro­ken, ver­keer­de levens­stijl, ver­keers­on­ge­luk­ken, etc.
We spreken lang over de ne­ga­tie­ve in­vloed van de gods­dienst. (Ook vol­gens hem.) Ik laat hem het woord voe­ren en stel slechts vra­gen.
Hij zegt: een ge­leer­de ging naar het Wes­ten en kwam te­rug. Hij zei toen: “In het Wes­ten vond ik is­lam, maar ik vond geen mos­lims. Hier (thuis) vind ik mos­lims, maar geen is­lam.”
Zedelijkheid is alles wat telt. Zijn de vrou­wen in een fa­mi­lie kuis, dan kun­nen ze voor de rest doen en la­ten wat ze wil­len. Zijn ze een­maal in Mekka*;2 ge­weest dan hoe­ven ze ner­gens meer re­ke­ning te hou­den, zo re­de­ne­ren de mos­lims, be­weert hij.
Het onderwijs is geïslamiseerd. Nie­mand weet meer iets van het gro­te ver­leden van dui­zend jaar ge­le­den. (Hij noemt al-Ma’arri*3.)
De om­ni­po­ten­tie van God en de vrees voor straf ver­lamt de men­sen. Er is geen sa­men­wer­king, maar slechts ri­va­li­teit. Er is stil­stand in de Ara­bi­sche we­reld, geen con­ti­nuïteit. Ieder­een be­gint op­nieuw het wiel uit te vin­den, want nie­mand draagt iets over aan een an­der, aan ken­nis*4.Er zou scheiding van kerk en staat moe­ten zijn.
Hij vraagt mijn adres. Ik geef hem mijn post­bus­num­mer. Hij geeft slechts zijn te­le­foon­num­mer.

De bedoeïen en zijn slaaf

Rond 20.00 uur hebben we een af­spraak met de Bedwi = be­doeïen. (Al­le drie zijn we zijn naam ver­ge­ten.) Hij werkt als gids in het Amfi­the­ater.
In tegenstelling met wat hij gis­te­ren zei gaan we niet naar een res­tau­rant, maar haalt hij een een­vou­dig, maar lek­ker maal naar het Amfi­the­ater en com­mandeert ‘zijn vriend’ als een slaaf. Hij was ver­ge­ten dat ik hem ge­zegd had dat ik geen vlees eet. Nu com­man­deert hij zijn vriend om fa­la­fel voor mij te ha­len. (Met pa­tat.) Drie fa­la­fels met yog­hurt en pa­tat: niet slecht.
Het gesprek wil, in tegenstel­ling met gis­te­ren­avond, maar niet vlot­ten.
Net nadat Iris over ons reis­doel (Je­ru­za­lem) heeft ver­teld, ko­men een drie­tal of vier­tal po­li­tie­agen­ten te voor­schijn. Dat wekt mijn wan­trouwen.
We drinken thee. Hij heeft vast niet veel geld. (Hij zal ook wel geen be­doeïen zijn.) Hij is 32 jaar oud. Zijn naam wis­ten we dus niet meer.
Tegen 22.30 uur naar het ho­tel. Bed rond 23.00 uur.
We betalen het hotel al­vast voor­uit: de ka­mer 3 x 2 JD. (2 JD. per bed) x 3 nachten = 18 JD. Ik 3 x 1,5 JD. = 4,5 JD. To­taal: 22,5 JD. = f. 60,75. Kim en Iris had­den een ka­mer met drie bed­den! Jor­da­nië is duur…


Menu – 07/07: BeginEinde.


Voetnoten

1.) Azaan. De Azaan is de islamitische ge­beds­op­roep die iede­re dag vijf keer van­af de mi­na­ret­ten klinkt, om de ge­lo­vi­gen aan te spo­ren om te gaan bid­den (wat Allah ver­plicht heeft ge­steld, dat vijf keer bid­den), of, nog be­ter, naar de mos­kee te ko­men om daar het ge­bed ge­za­men­lijk te ver­rich­ten.
Op YouTube zijn talloze Azaans te be­luis­teren:
De Soennitische gebeds­op­roep, deze vindt plaats in de Omaj­jaden / Grote moskee van Da­mas­cus en is meer­stem­mig. Deze heb ik zelf vaak ge­hoord en ook ge­zien.
De (soennitische) gebeds­op­roep te Mekka, voor het och­tend­ge­bed, want de moeëzzin (hij die tot het ge­bed op­roept) zegt: as-salah khayrum min an-nawm: de salaah (het ge­bed) is be­ter dan de slaap.
De Shi’itische gebeds­op­roep in Ker­ba­la (Irak) van­af de mos­kee van de ‘mar­te­laar’ Imam Hussein.

Retour noot 1.

2.) Mekka. Deze stad is het ultime be­de­vaarts­oord van de is­lam. (Er zijn er meer, maar Mekka is de be­lang­rijk­ste be­de­vaarts­plaats). De be­de­vaart naar Mekka heet Hadjdj, die al­leen in een be­paal­de tijd van het jaar gel­dig is, na­me­lijk ge­du­ren­de een paar da­gen in de is­la­mi­ti­sche ka­len­der­maand Dhoe al-Hidzjah. Als mos­lims daar hun re­li­gi­eu­ze plicht heb­ben ge­daan, mo­gen ze zich Hadjdji (man­nen) of Hadjdjah (vrou­wen) noe­men. Dat is een eer­vol­le ti­tel waar­mee je kunt op­schep­pen: “Ik ben in Mekka ge­weest!”

Retour noot 2.

3.) Abu Ala’a al-Ma’arri: een Arabische dich­ter, schrij­ver, fi­lo­soof en we­ten­schap­per, bo­ven­dien een over­tuigd atheïst, niet on­om­stre­den, van­we­ge dat atheïs­me. Zie ver­der bij Wi­ki­pe­dia: Aboe l-‘Alaa al-Ma’arri.

Retour noot 3.

4.) Van die Irakees ben ik nooit ver­ge­ten dat hij ver­tel­de dat als een on­der­ge­schik­te een bril­jant idee heeft, dat hij dat nooit zal door­ver­tel­len aan zijn chef, want dan eigent die zich dat idee toe en de on­der­ge­schik­te hoort er nooit meer wat over. Als zijn chef niet erg hoog in de or­ga­ni­sa­tie zit, zal die, als die al zo’n idee van een on­der­ge­schik­te zou krij­gen, dat ook niet ver­der ver­tel­len aan zijn chef, want an­ders eigent die zich dat idee toe en krijgt de pro­mo­tie. (Zelf denk ik er te­gen­woor­dig bij, uit er­va­ring ge­leerd: als ach­ter­af blijkt dat het toch niet zo’n goed idee was, dan krijgt de on­der­ge­schik­te straf om­dat hij zijn meer­de­re voor schut heeft ge­zet. Als de on­der­ge­schik­te nog iemand onder zich heeft zal hij pro­be­ren die de schuld te ge­ven en zo glijdt dat mis­luk­te idee steeds la­ger de or­ga­ni­sa­tie in tot­dat uit­ein­de­lijk het hulp­je van de por­tier, die er niets mee te ma­ken heeft, de schuld en de straf krijgt.)

Retour noot 4.


Menu – 07/07: BeginEinde.


Google Maps
Amman.


Wikipedia
AmmanWest­bankAmfitheater.


Websites
De waarde van de gulden in euro’s.


Menu – 07/07: BeginEinde.


Orient Express I en II

Klik hier voor de chronologische volgorde van Orient Express I (1992).

Klik hier voor de chronologische volgorde van Orient Express II (1994).


Mobiele telefoon / Smartphone
the-face.com

Voor be­zoe­kers die via the-face.com op deze web­si­te ko­men: als de in­ter­ne links (me­nu, be­gin, ein­de) niet wer­ken (mo­bie­le te­le­foon / smart­phone) klikt u voor het ori­gi­ne­le adres van dit be­richt op: ira­da.com.


Links naar externe websites

De au­teur de­zes kan niet ga­ran­de­ren dat al­le links naar ex­ter­ne web­si­tes (dus die van der­de par­tij­en) al­tijd zul­len blij­ven be­staan. Fo­to’s in Goog­le Maps, bij­voor­beeld, kun­nen ver­dwij­nen wan­neer de ei­ge­naar ze weg­haalt. Ook aan an­de­re links kan een ein­de ko­men, of kun­nen in on­ge­bruik ra­ken.
Wan­neer u een niet wer­ken­de link con­sta­teert kunt u dat mel­den in het re­ac­tie­veld. Bij voor­baat dank.


Menu – 07/07: Begin.


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.