Orient Express: Damascus

Orient Express II

Naar Jeruzalem v.v. (1994)

25 jaar geleden: 1994 – 2019.


Vandaag is het 3 juli 1994. We (Kim, Iris en ik) gaan naar de Ne­der­land­se Am­bas­sa­de in Da­mas­cus, de hoofd­stad van Syrië. We be­zoe­ken een aan­tal mo­mu­men­ten en daar­bij ont­moet ik een ‘oude be­ken­de’. Ik koop de­len van de is­la­mi­ti­sche li­tur­gie. ’s Avonds luis­te­ren we in een zeer be­kend kof­fie­huis in het cen­trum van de stad naar eeuwen­oude ver­ha­len over een le­gen­da­ri­sche ko­ning en drin­ken er Turk­se kof­fie bij.

– – – –

1.) De na­men Iris en Kim zijn om pri­va­cy­re­de­nen ge­fin­geerd.
2.) Wij alle drie, zowel Iris, Kim en ik, stu­de­ren Ara­bi­sche Taal en Let­ter­kun­de aan de Uni­ver­si­teit Leiden. Bei­de jonge vrouw­en (ik noem hen in dit ver­slag soms ‘de meisjes’) zijn voor­aan in de twin­tig. Ik ben 43 jaar oud. Ik ben een laat­bloeier!
3.) Ik reis zon­der ca­me­ra, daar­om plaats ik bij al­le in­te­res­san­te oor­den een link naar de fo­to’s in Goog­le Maps.
4.) Dit reis­ver­slag komt uit mijn dag­boek 1994 en is mijn in­ter­pre­ta­tie van de wer­ke­lijk­heid.
5.) De munteenheid in Syrië is de Syrische Lira / Pond (SL.) en de wis­sel­koers is: 1 SL. = f. 0,04. 25 SL. is dus f. 1,00. (€ 0,70 in 2018.)


Zondag, 3 juli 1994

Dag 8 / 72: Damascus.
Ik word al om 6.00 uur wak­ker van het luid­ruch­tig schra­pen van de ke­len van de over­bu­ren. Ik soes daar­na een tijd­je ver­der en sta rond 8 uur op.
Douche: eerst warm en daarna koud.
Circa 9.30 de stad in. Ik koop voor een Tra­vel­ler­che­que van 50 US$ 2.100 SL. Dat is de­zelf­de koers als twee jaar ge­le­den. (Dat kan eigen­lijk niet, toch?)
Iris koopt haar geld er­gens an­ders en krijgt even­veel.
We kopen bij een win­kel bak­la­va en di­ver­se an­de­re zoe­te din­gen, al­les rij­ke­lijk gevuld met pis­tache­no­ten en rozen­water. We eten dat op. (Ik maar een beet­je, want ik kan niet te­gen al dat mier­zoe­te voed­sel), met een kop thee bij een res­tau­rant. Ik had ook al een fa­la­fel van 10 SL. gekocht.

Ambassades

Daarna gaan Kim en ik naar de Jor­daan­se Am­bas­sa­de om in­for­ma­tie over de West­bank te ha­len. Iris gaat naar de Neder­land­se Am­bas­sa­de. De Jor­daan­se is ge­slo­ten en we ko­men er niet in, zegt de poort­wacht. We zijn vóór Iris op de Ne­der­land­se Am­bas­sa­de, want zij had het ver­keer­de adres en ik wist waar die was, want ik was er twee jaar ge­le­den ook al.
Na circa een half uur wach­ten wor­den we ont­van­gen door de Chargé d’Af­fai­res (vice-am­bas­sa­deur), de heer Schou­ten. (Pas aan het eind van mijn va­kan­tie, in Is­tan­boel, hoor ik dat hij de hoog­ste baas is, omdat de Am­bas­sa­deur ont­sla­gen is: die zou gek zijn ge­weest.)
Hij schenkt ons twee uur van zijn tijd om ons al­ler­lei in­for­ma­tie te ver­strek­ken over po­li­tiek etc. Iris gaat na­me­lijk een jaar in Da­mas­cus stu­de­ren en daar­om heeft zij die con­tac­ten met zul­ke in­te­res­san­te men­sen. (Nodig.)

Disneyland

Een Syrische medewerkster van de Am­bas­sa­de schrikt (en ik ook) als Iris aan de te­le­foon de naam van ons reis­doel laat val­len: Je­ru­za­lem. Ik vrees het erg­ste en denk dat we nog pro­ble­men zul­len krijg­en.
Misschien ben ik para­noïde, twee jaar ge­le­den spra­ken we over Dis­ney­land*1, nu staat de naam Is­raël in de krant. Mis­schien is het nu iets min­der erns­tig al­le­maal?
De Kim en Iris zijn en­thou­si­ast over het be­reik­te re­sul­taat en vin­den mij maar een zwart­kij­ker. (Ik schrijf in mijn dag­boek: “Ik hoop dat ze ge­lijk heb­ben, maar vrees van niet.” Maar ze had­den wel ge­lijk.)

Hamidiyya-soek

We gaan de stad in en eten ijs in de Hamidiyya-soek. Daar­na be­zoe­ken we het mau­so­le­um van Salah al-Din (Saladin), dat kon ik twee jaar niet vin­den en ver­vol­gens gaan we naar de Omaj­ja­den­mos­kee / de Grote Moskee, waar ik aan­ge­spro­ken wordt door een jon­ge­man die gods­dienst­we­ten­schap­pen stu­deert*2 en die verleden keer met ons, onder anderen MG. en die Belg uit Lissabon (die met mij een paar dagen de hotelkamer deelde) uit eten ging. “In de Nadi al-‘Ummaal” (De arbeidersclub). Dat zeg ik, maar hij ont­kent: “Nee, want daar heb­ben ze al­cohol.” Ja, nu weet ik het weer, er­gens op een ver­die­ping: we wa­ren met een he­le groep. Die Oos­ten­rijk­se broers ook? [Zie 7 augustus 1992.]

Soera Yoesoef

In de soek, koop ik voor 50 SL. een klei­ne ko­ran. Eer­der kocht ik twee cas­set­te­band­jes. Een met Soera Yoesoef [ko­ran­hoofd­stuk Yoe­soef (Jozef)] en een met Da’a­waat: ge­be­den] voor 50 SL. elk, ge­re­ci­teerd door Mu­ham­mad al-Bar­rak*3.
We bezoeken het Azm-paleis. (Dat deed ik ook in 1992.)

al-Malik Zahir al-Baibars

We gaan naar het ter­ras­ca­fé al-Naw­fara*4 ach­ter de Omaj­ja­den­mos­kee en drin­ken er thee. ’s Avonds leest een ver­tel­ler ver­ha­len voor in het Amiyya. (Amiyya: het lo­ka­le dia­lect.) Hij heeft een man­tel aan, draagt een tar­bush (fez) en slaat af en toe met een zwaard op een ta­fel. Hij zit op een stoel die op een ta­fel staat. Zijn ver­haal­trant is vrij een­to­nig. Af en toe gaat de toon om­hoog, een beet­je schreeu­we­rig en hij sluit dat af met een slag van het zwaard op de ta­fel. On­der zijn toe­hoor­ders zijn twee blon­di­nes, en­ke­le Fran­se stu­den­ten van het Frans In­sti­tuut en wij. Veel ver­sta (ver­staan wij) er niet van, maar na af­loop ma­ken we in het Ara­bisch (voor­na­me­lijk Kim en Iris) een praat­je met de ver­tel­ler en zijn zoon (die een beet­je En­gels spreekt) over die teks­ten, die eigen­dom zijn van het ca­fé. Het zijn hand­schrif­ten die in het Amiyya ge­schre­ven zijn. Het verhaal heet: Qis­sa al-Ma­lik Za­hir al-Bai­bars: (Het ver­haal van ko­ning Za­hir al-Bai­bars.)
De cafébaas had eer­der voor alle gas­ten ster­ke Turk­se kof­fie ge­schon­ken.
Ik leerde een nieuwe uit­druk­king: Shloe­nak = Shoe law­nak: Hoe is je kleur? (Hoe gaat het met je?)

Rubberpudding?

Via een uitgestor­ven soek gaan we te­rug naar de nieuwe stad. On­der­weg eten we een rijst­pud­ding, die naar rub­ber smaakt. (Ik at nooit rub­ber.) Ik laat die na een poos­je staan. Een en ander was om mijn hon­ge­ri­ge maag te vul­len. Ik dronk bij­na al­leen maar en at wei­nig. Ik ben ook be­gon­nen om het lo­ka­le wa­ter te drin­ken, beet­je bij beet­je.
In de stad stroomt al­tijd koud water. Kim en Iris drin­ken over­al en al­tijd uit de kraan.


Menu – 03/07: BeginEinde.


Voetnoten

1.) Disneyland. In 1992 sprak iedere wes­ter­ling die ik ont­moet­te over Dis­ney­land als ze Is­raël be­doel­den. Het was, zo zei men, niet on­ge­vaar­lijk om open en bloot over dat land te spre­ken. Syrië was (en is?) een land vol ge­hei­me dien­sten (7! ge­hei­me dien­sten) die el­kaar en el­ke bur­ger en toe­rist in de ga­ten moes­ten hou­den. Je zat nooit er­gens al­leen op een ter­ras. Er was al­tijd wel iemand in de buurt die mee­luis­ter­de als er ge­spro­ken werd. (Zie ook noot 2).

Retour noot 1.

2.) De student Gods­dienst­we­ten­schap­pen. Wat ik hier­bo­ven, bij noot 1 schreef, na­me­lijk dat ge­hei­me dien­sten ie­der­een al­tijd in de ga­ten hou­den, gold ook voor al die stu­den­ten, die je als toe­rist tel­kens weer ont­moet­te, die be­wust op je toe­stap­ten. Die leid­den je rond en hoor­den je uit, hielden je in de ga­ten en no­teer­den wel­licht ook wat je zei. Een stu­dent die con­tact zocht met toe­ris­ten was bij­na per de­fi­ni­tie iemand van een van de ge­hei­me dien­sten. Syrië was (en is) im­mers een dic­ta­tuur en daar gold (geldt) geen vrij­heid van me­nings­ui­ting.

Retour noot 2.

3.) Luister op YouTube veer­tig mi­nu­ten naar Muhammad al-Barak / Barrak, die (met een iel kin­der­stem­me­tje) de ge­he­le soe­rat Yoesoef (soe­ra 12) re­ci­teert vol­gens de re­gels der kunst, want dat is het re­ci­te­ren: een kunst.
Ik vond het indertijd een in­te­res­san­te luis­ter­oe­fe­ning, om­dat het ver­haal van Yoe­soef (Jo­zef) in de ko­ran een dui­de­lij­ke tekst is, recht door zee, zon­der on­dui­de­lij­ke pas­sa­ges die veel an­de­re soe­ra’s (hoofd­stuk­ken) van dat boek ken­mer­ken. Het gaat bij de­ze Jozef om de zoon van (de bij­bel­se) Ja­cob en Ra­chel, die door zijn broers ge­haat werd en als slaaf naar Egyp­te ver­kocht werd.

Retour noot 3.

4.) Kijk op YouTube naar een re­por­ta­ge van al-Ja­zee­ra over het beroemde Koffiehuis al-Nawfara: Maqha al-Nawfara, waar ook de ver­tel­ler in beeld komt (maar nu zon­der zwaard). Het ge­spro­ken woord is Ara­bisch, maar de beel­den spre­ken voor zich.

Retour noot 4.


Menu – 03/07: BeginEinde.


Google Maps
Damascusal-Rabie-HotelHamidiya-soekOmaj­ja­den­mos­keeMau­so­le­um Salah al-DinAzm-paleisKof­fie­huis al-Naw­fara.


Wikipedia
DamascusAzm-pa­leisBak­la­vaCas­set­te­bandFala­felHamid­iya-soek (Engels) – Mau­so­leum Sa­lah al-Din (Engels) – Omaj­ja­den­mos­keeRozen­waterSalah al-DinWest­bankZahir Baibars.


Websites
De waarde van de gulden in euro’s.


Menu – 03/07: BeginEinde.


Orient Express I en II

Klik hier voor de chronologische volgorde van Orient Express I (1992).

Klik hier voor de chronologische volgorde van Orient Express II (1994).


Mobiele telefoon / Smartphone
the-face.com

Voor be­zoe­kers die via the-face.com op deze web­si­te ko­men: als de in­ter­ne links (me­nu, be­gin, ein­de) niet wer­ken (mo­bie­le te­le­foon / smart­phone) klikt u voor het ori­gi­ne­le adres van dit be­richt op: ira­da.com.


Links naar externe websites

De au­teur de­zes kan niet ga­ran­de­ren dat al­le links naar ex­ter­ne web­si­tes (dus die van der­de par­tij­en) al­tijd zul­len blij­ven be­staan. Fo­to’s in Goog­le Maps, bij­voor­beeld, kun­nen ver­dwij­nen wan­neer de ei­ge­naar ze weg­haalt. Ook aan an­de­re links kan een ein­de ko­men, of kun­nen in on­ge­bruik ra­ken.
Wan­neer u een niet wer­ken­de link con­sta­teert kunt u dat mel­den in het re­ac­tie­veld. Bij voor­baat dank.


Menu – 03/07: Begin.


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.